|
MENSENRECHTEN |
|
Munir Said Thalib (Indonesië)
Munir Said Thalib (1965-2004) was een van de bekendste mensenrechtenactivisten in Indonesië. Tijdens zijn rechtenstudie aan de Brawijaya Universiteit in Malang raakte hij betrokken bij juridische hulp bij arbeidsconflicten. Na zijn afstuderen werd hij rechtshulpverlener in Surabaya.
De islam was voor Munir een belangrijke factor om te kiezen voor mensenrechten. Aan het begin van zijn loopbaan stelde hij zich wat mensenrechten betreft exclusief islamitisch op. Later, toen hij op nationaal niveau meer in contact kwam met activisten die vanuit een andere overtuiging opereerden, werd hij uiterst tolerant ten aanzien van anders gelovenden.
In 1998 richtte Munir het bureau Kontras op en legde hij zich toe op het lot van verdwenen activisten en andere slachtoffers van politiek geweld. Het is aan Munirs inspanningen te danken dat duidelijk werd dat het verdwijnen van studenten en mensenrechtenactivisten in de periode 1996-1998 (de periode dat dictator Soeharto ten val kwam) mede het werk van politie en leger was. Dit leidde tot het ontslag van Soeharto's schoonzoon, luitenant-generaal Prabowo Subianto, en generaal-majoor Muchdi, die de leiding hadden over het elitecorps Kopassus. Muchdi bleef echter aan als medewerker van de nationale veiligheidsdienst.
In de naar onafhankelijkheid strevende provincie Atjeh hielp Munir lokale mensenrechtengroepen met het verzamelen van bewijsmateriaal voor het aan de kaak stellen van de wandaden tijdens de jaren van militaire bezetting.
Ook in de als godsdiensttwisten gepresenteerde onlusten op de Molukken wist Munir met zijn nieuwe, minder op de islam gefocuste organisatie Imparsial (2001) de connecties aan te wijzen tussen de strijdende groepen en de inlichtingendiensten, bepaalde eenheden binnen de strijdkrachten, maffiose groepen en jihadstrijders.
Op 7 september 2004 overleed Munir tijdens een vlucht van Indonesië naar Nederland aan een overdosis arsenicum die hem door een medewerker van staatsluchtvaartmaatschappij Garuda middels een glas sinaasappelsap werd toegediend. De moordenaar werd veroordeeld tot 14 jaar gevangenisstraf. Alles wijst er echter op dat zijn opdrachtgevers in kringen van Indonesië's nationale veiligheidsdienst en mogelijk ook het leger gezocht moeten worden. Het onderzoek daarnaar draait echter op een beschamend laag pitje.
Bron: Nico Schulte Nordholt: "Enkele reis Nederland", in: ZemZem, tijdschrift over het Midden-Oosten, Noord-Afrika en islam, 1, 2006, pp. 52-57
Internet:
At Jakarta festival, tales of hardship (International Herald Tribune, 14 december 2005)
Garuda's deadly upgrade (SBS)
Indonesia on trial; unfortunately in an Indonesian court (Bali BS News, 30 oktober 2005)
Justice for Munir (Universalrights.net, 30 maart 2005)